W praktyce wykorzystywanych jest wiele metod zarządzania. Jedną z nich, znajdującą zastosowanie w sektorze publicznym, jest budżetowanie zadaniowe. Umożliwia ono racjonalizację wydatków publicznych oraz przyczynia się do wzrostu skuteczności i efektywności realizowanych zadań.

Budżetowanie zadaniowe jako nowa koncepcja zarządzania

Budżetowanie zadaniowe stanowi główną część systemu wieloletniego planowania strategicznego, zapewniającą racjonalną alokację i efektywne wykorzystanie środków publicznych za pośrednictwem rozbudowanej struktury celów i zadań1. Jest ono uważane za metodę zarządzania gwarantującą kontrolę wykorzystania środków publicznych, zorientowaną na rezultaty. Wymaga ona zarówno odpowiedniego zrównoważenia nakładów i efektów w ramach zastosowanych narzędzi controllingowych, jak i uwzględnienia aktywnej roli wykonawców oraz znaczenia decentralizacji i odpowiedzialności.

Budżetowanie zadaniowe wymaga dłuższego okresu doskonalenia rozwiązań w obszarach procedur postępowania, określających2:

→ sposób sporządzania planów budżetowych obejmujących zadania, preliminarze środków finansowych, harmonogramy działań i wykonawców,

→ systemowe rozwiązania w zakresie wykorzystania rachunku ekonomicznego,

→ zmienność funkcji, zadań i wskaźników,

→ kompetencje w zakresie podejmowania decyzji i dysponowania środkami budżetowymi,

→ sposób prowadzenia rachunkowości i sprawozdawczości budżetowej,

→ stosowane narzędzia analizy i kontroli.

Budżetowanie zadaniowe realizuje wiele zasad nowego zarządzania publicznego, takich jak3:

→ orientacja na osiąganie wyników kosztem orientacji na procesy,

→ przejście od tradycyjnej administracji publicznej w kierunku modelu kładącego nacisk na personalną odpowiedzialność kierownictwa,

→ wola odejścia od klasycznej biurokracji w kierunku stworzenia bardziej elastycznych warunków zatrudnienia, pracy i organizacji,

→ jasno wytyczone cele stawiane przed organizacją, pracownikami oraz możliwy do oceny za pomocą mierników zakres ich realizacji,

→ ocena programów publicznych według zasady 3E: oszczędność, efektywność i skuteczność (ang. economy, efficiency, effectiveness),

→ poddanie ocenie rynkowej części zadań realizowanych przez sektor publiczny,

→ dążenie w kierunku ograniczania funkcji pełnionych przez władze publiczne poprzez prywatyzację.

Pozostałe 77% artykułu dostępne jest dla zalogowanych użytkowników serwisu.

Jeśli posiadasz aktywną prenumeratę przejdź do LOGOWANIA. Jeśli nie jesteś jeszcze naszym Czytelnikiem wybierz najkorzystniejszy WARIANT PRENUMERATY.

Zaloguj Zamów prenumeratę Kup dostęp do artykułu

Możesz zobaczyć ten artykuł, jak i wiele innych w naszym portalu Controlling 24. Wystarczy, że klikniesz tutaj.

Zobacz również

Jak zbudować 13‑tygodniową prognozę cash flow – praktyczny przewodnik dla CFO i Finance Business Partnera

Jak zbudować 13-tygodniową prognozę cash flow – praktyczny przewodnik dla CFO i Finance Business Partnera

W warunkach rosnącej zmienności rynkowej zarządzanie płynnością przestaje być domeną wyłącznie działu finansowego, a staje się kluczową kompetencją całej organizacji. Jednym z najbardziej skutecznych narzędzi wspierających krótkoterminowe zarządzanie gotówką jest 13-tygodniowa prognoza cash flow. To podejście, szeroko stosowane zarówno przez firmy w restrukturyzacji, jak i dynamicznie rosnące organizacje, pozwala nie tylko przetrwać trudne okresy, ale również aktywnie zarządzać kapitałem obrotowym. Narzędzie to zyskało na znaczeniu szczególnie w trakcie pandemii COVID-19, kiedy to przerwane łańcuchy dostaw miały wpływ przede wszystkim na płynność. Według danych z 2025 r. ok. 84% firm zgłaszało trudności z płynnością finansową. Natomiast zatory płatnicze, które mają wpływ na płynność, są jednym z głównych czynników upadłości przedsiębiorstw. Problem jest szczególnie istotny w sektorze MŚP, gdzie rodzimy kapitał nie ma tak silnego wsparcia ze strony udziałowców zagranicznych. W niniejszym artykule przedstawiam praktyczny sposób budowy prognozy – oparty na doświadczeniach biznesowych oraz podejściu promowanym przez najlepsze praktyki zarządcze.

Czytaj więcej
Tekst otwarty nr 09/2026

Rolling forecast w praktyce – jak zmienia sposób myślenia o finansach?

Rolling forecast w praktyce – jak zmienia sposób myślenia o finansach?

Są takie momenty w pracy finansisty, kiedy zaczyna się zastanawiać, czy to, co robi, faktycznie pomaga biznesowi. Jednym z takich momentów jest coroczne budżetowanie. Godziny spędzone nad arkuszami, dziesiątki iteracji, negocjacje między działami – a potem przychodzi styczeń i już wiemy, że rzeczywistość zaczyna iść w zupełnie inną stronę. Zaczynamy się wtedy zastanawiać, po co to wszystko...

Czytaj więcej

Polecamy

Przejdź do

Partnerzy

Reklama

Polityka cookies

Dalsze aktywne korzystanie z Serwisu (przeglądanie treści, zamknięcie komunikatu, kliknięcie w odnośniki na stronie) bez zmian ustawień prywatności, wyrażasz zgodę na przetwarzanie danych osobowych przez EXPLANATOR oraz partnerów w celu realizacji usług, zgodnie z Polityką prywatności. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.

Usługa Cel użycia Włączone
Pliki cookies niezbędne do funkcjonowania strony Nie możesz wyłączyć tych plików cookies, ponieważ są one niezbędne by strona działała prawidłowo. W ramach tych plików cookies zapisywane są również zdefiniowane przez Ciebie ustawienia cookies. TAK
Pliki cookies analityczne Pliki cookies umożliwiające zbieranie informacji o sposobie korzystania przez użytkownika ze strony internetowej w celu optymalizacji jej funkcjonowania, oraz dostosowania do oczekiwań użytkownika. Informacje zebrane przez te pliki nie identyfikują żadnego konkretnego użytkownika.
Pliki cookies marketingowe Pliki cookies umożliwiające wyświetlanie użytkownikowi treści marketingowych dostosowanych do jego preferencji, oraz kierowanie do niego powiadomień o ofertach marketingowych odpowiadających jego zainteresowaniom, obejmujących informacje dotyczące produktów i usług administratora strony i podmiotów trzecich. Jeśli zdecydujesz się usunąć lub wyłączyć te pliki cookie, reklamy nadal będą wyświetlane, ale mogą one nie być odpowiednie dla Ciebie.