Rachunek kosztów zmiennych ma zastosowanie przy podejmowaniu krótkookresowych decyzji zarządczych odnośnie do wielkości produkcji czy świadczenia usług. W rachunku koszów zmiennych określana jest marża na pokrycie kosztów stałych (contribution margin).

Wielosegmentowy rachunek kosztów zmiennych

W części rachunku kosztów zmiennych od marży na pokrycie odejmuje się koszty stałe, czyli te, które nie zależą bezpośrednio od wielkości produkcji. Należą do nich np. amortyzacja, koszty zarządu, koszty wydziałowe. Ogólna postać rachunku kosztów zmiennych jest następująca:

Przychody ze sprzedaży

- Koszty zmienne

= Marża na pokrycie kosztów stałych (contribution margin)

- Koszty stałe

= Wynik operacyjny

Taka postać rachunku kosztów zmiennych ma zastosowanie do jednorodnej produkcji, czyli optymalnie w sytuacji, gdy jest produkowany jeden rodzaj produktu lub świadczona jest jednorodna usługa. Ujmuje on również wszystkie koszty stałe łącznie w jednej pozycji, bez rozróżnienia, w którym miejscu i na jakim poziomie takie koszty stałe powstają.

W segmentowym rachunku kosztów zmiennych koszty stałe nie stanowią jednego bloku, tylko są podzielone na różne obiekty kosztów, takie jak: poszczególne produkty, grupy produktów, jednostki biznesowe czy przedsiębiorstwo jako całość. Koszty stałe są wtedy wykazywane w dwóch lub więcej poziomach, np.:

  • koszty stałe przyporządkowane do produktu,
  • koszty stałe przyporządkowane do asortymentów,
  • koszty stałe przyporządkowane do wydziałów (centra odpowiedzialności),
  • koszty stałe przyporządkowane do całego przedsiębiorstwa.

Na różnych poziomach jest także obliczana marża na pokrycie kosztów stałych wyższego stopnia.

Pozostałe 80% artykułu dostępne jest dla zalogowanych użytkowników serwisu.

Jeśli posiadasz aktywną prenumeratę przejdź do LOGOWANIA. Jeśli nie jesteś jeszcze naszym Czytelnikiem wybierz najkorzystniejszy WARIANT PRENUMERATY.

Zaloguj Zamów prenumeratę Kup dostęp do artykułu

Możesz zobaczyć ten artykuł, jak i wiele innych w naszym portalu Controlling 24. Wystarczy, że klikniesz tutaj.

Zobacz również

Faktury korygujące in minus ‑ nowe zasady rozliczania korekty

Faktury korygujące in minus - nowe zasady rozliczania korekty

Etapowe wejście w życie obowiązkowego Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF 2.0) – od 1 lutego 2026 r. dla największych podatników, a od 1 kwietnia 2026 r. dla pozostałych przedsiębiorców – w istotny sposób przemodelowało zasady rozliczania podatku VAT w zakresie faktur korygujących obniżających podstawę opodatkowania. Ustawodawca odstąpił od reguł wprowadzonych pakietem SLIM VAT, które nakładały na strony transakcji obowiązek gromadzenia dokumentacji potwierdzającej uzgodnienie i spełnienie warunków obniżenia podstawy opodatkowania. W ich miejsce powrócił częściowo model oparty na momencie otrzymania faktury przez nabywcę, z istotną modyfikacją wynikającą z funkcjonowania systemu KSeF – dla faktur ustrukturyzowanych za moment doręczenia uznaje się dzień nadania w systemie numeru identyfikacyjnego. Równolegle z reformą zasad rozliczania korekt in minus ustawodawca zlikwidował instytucję noty korygującej, co dodatkowo wpłynęło na praktykę dokumentowania błędów w obrocie gospodarczym.

Czytaj więcej

Pomoc de minimis ‑ kto może z niej skorzystać?

Pomoc de minimis - kto może z niej skorzystać?

Pomoc de minimis stanowi jedno z najczęściej wykorzystywanych narzędzi wsparcia publicznego skierowanych do przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą na terytorium Unii Europejskiej. Jej szczególny charakter polega na tym, że ze względu na ograniczoną wartość nie jest traktowana jako instrument zakłócający konkurencję na rynku wewnętrznym, a co za tym idzie – nie podlega obowiązkowi notyfikacji Komisji Europejskiej. W praktyce oznacza to znacznie uproszczoną procedurę udzielania wsparcia, krótszy czas oczekiwania na decyzję oraz szeroki katalog dostępnych form pomocy. W artykule omówiono podstawy prawne tej instytucji, krąg podmiotów uprawnionych do skorzystania ze wsparcia, obowiązujące limity, dopuszczalne formy pomocy oraz procedurę jej uzyskania.

Czytaj więcej

Polecamy

Przejdź do

Partnerzy

Reklama

Polityka cookies

Dalsze aktywne korzystanie z Serwisu (przeglądanie treści, zamknięcie komunikatu, kliknięcie w odnośniki na stronie) bez zmian ustawień prywatności, wyrażasz zgodę na przetwarzanie danych osobowych przez EXPLANATOR oraz partnerów w celu realizacji usług, zgodnie z Polityką prywatności. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.

Usługa Cel użycia Włączone
Pliki cookies niezbędne do funkcjonowania strony Nie możesz wyłączyć tych plików cookies, ponieważ są one niezbędne by strona działała prawidłowo. W ramach tych plików cookies zapisywane są również zdefiniowane przez Ciebie ustawienia cookies. TAK
Pliki cookies analityczne Pliki cookies umożliwiające zbieranie informacji o sposobie korzystania przez użytkownika ze strony internetowej w celu optymalizacji jej funkcjonowania, oraz dostosowania do oczekiwań użytkownika. Informacje zebrane przez te pliki nie identyfikują żadnego konkretnego użytkownika.
Pliki cookies marketingowe Pliki cookies umożliwiające wyświetlanie użytkownikowi treści marketingowych dostosowanych do jego preferencji, oraz kierowanie do niego powiadomień o ofertach marketingowych odpowiadających jego zainteresowaniom, obejmujących informacje dotyczące produktów i usług administratora strony i podmiotów trzecich. Jeśli zdecydujesz się usunąć lub wyłączyć te pliki cookie, reklamy nadal będą wyświetlane, ale mogą one nie być odpowiednie dla Ciebie.