Interpretacje PIBR, KNA oraz KNF dotyczące nowej ustawy o biegłych rewidentach - część 2

CIRZ_222_34.jpg

21 czerwca 2017 r. weszła w życie ustawa z dnia 11 maja 2017 r. o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym. Ustawa wdraża do polskiego porządku prawnego przepisy dyrektywy 2006/43/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 17 maja 2006 r. w sprawie ustawowych badań rocznych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych, zmieniającej dyrektywy Rady 78/660/EWG i 83/349/EWG oraz uchylającej dyrektywę Rady 84/253/EWG (z późn. zm.), a także rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 537/2014 w sprawie szczegółowych wymogów dotyczących ustawowych badań sprawozdań finansowych jednostek interesu publicznego. Ustawa zawiera przepisy, które umożliwiają stosowanie rozporządzenia, a także stanowią wykonanie opcji – dla krajów członkowskich – które są w nim zawarte.

W odpowiedzi na apel interesariuszy zarówno Polska Izba Biegłych Rewidentów (dalej PIBR), jak i Komisja Nadzoru Audytowego (dalej KNA) oraz Komisja Nadzoru Finansowego1 (dalej KNF) przekazały na swoich stronach internetowych2 wyjaśnienia (w formie stanowisk, komunikatów czy odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania) dotyczące zgłaszanych problemów.

W numerze 11. Biuletynu Głównego Księgowego wyjaśniliśmy m.in. kwestie związane z zawarciem umowy o badanie, okresem zawarcia umowy oraz co oznaczają usługi zabronione. W dalszej części prezentujemy, co oznacza system wewnętrznej kontroli jakości firmy audytorskiej.

System wewnętrznej kontroli jakości firmy audytorskiej

System wewnętrznej kontroli jakości, o którym mowa w art. 50 ust. 1 ustawy3, powinien być ustanowiony zgodnie z krajowym standardem kontroli jakości i obejmować usługi atestacyjne zastrzeżone dla biegłego rewidenta (czynności rewizji finansowej), pozostałe usługi atestacyjne oraz usługi pokrewne. PIBR zwróciła jednocześnie uwagę, że krajowy standard kontroli jakości w całości oparty jest na MSKJ 14.

Istnieje spójność pomiędzy coroczną oceną systemu wewnętrznej kontroli jakości, o której mowa w art. 50 ust. 3 ustawy5, oraz procesem nadzorowania systemu kontroli jakości, o których mowa w MSKJ 1 § 48. Zgodnie z ustawą w celu corocznej oceny systemu wewnętrznej kontroli jakości można przedstawić propozycje rozwiązań poprawiających adekwatność i skuteczność tego systemu. Zgodnie z MSKJ 1 w ramach systemu wewnętrznej kontroli jakości firma audytorska ustanawia proces nadzorowania niezbędny do oceny, czy zasady i procedury ustanowione w ramach systemu kontroli jakości są przydatne, adekwatne, działają skutecznie i są przestrzegane w praktyce. Elementem tego procesu jest również wskazywanie rozwiązań naprawczych, jeśli są konieczne. Co istotne, ustawa wprowadza dodatkowy obowiązek przechowywania dokumentacji z corocznej oceny przez co najmniej pięć lat.

Artykuł 64 ustawy, określający wymogi systemu kontroli jakości w firmie audytorskiej, dotyczy wyłącznie badań. Wskazuje on zakresy polityk i procedur, jakie firma audytorska zobowiązana jest wprowadzić w wewnętrznym systemie kontroli jakości wyłącznie w odniesieniu do badań. Należy jednak pamiętać, że wymogi te są spójne z MSKJ 1, a dzięki temu w dużej części mogą mieć zastosowanie nie tylko do badania, które jest szczególnego rodzaju usługą atestacyjną, ale również do innych usług atestacyjnych (zastrzeżonych i niezastrzeżonych dla biegłych rewidentów) i usług pokrewnych wykonywanych zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu.

Artykuł 64 ust. 1 pkt 1 ustawy6, dotyczący organizacji firmy audytorskiej w odniesieniu do badań, jest spójny z wymaganiami MSKJ 1.

Zarówno przepis ustawy, jak i MSKJ 1 zobowiązują firmę audytorską do ustanowienia takich polityk i procedur, które zapewnią, że:

  • niezależność i obiektywizm biegłego rewidenta przeprowadzającego badanie nie będą zagrożone (MSKJ 1 §§ 20–25);
  • pracownicy i inne osoby, które biorą bezpośredni udział w czynnościach badania, mają odpowiednią wiedzę i doświadczenie, aby wykonywane przez nich zlecenie badania było zgodne ze standardami badania, wymogami ustawowymi w zakresie niezależności, rotacji i kluczowego biegłego rewidenta (MSKJ 1 §§ 29–31);
  • zlecanie niektórych czynności badania w ramach umowy o podwykonawstwo nie będzie wpływało negatywnie na jakość wewnętrznego systemu kontroli jakości (MSKJ 1 § 32) i nie będzie ograniczało możliwości sprawowania uprawnień nadzorczych przez KNA oraz organy PIBR.

Artykuł 64 ust. 1 pkt 2 ustawy7, dotyczący organizacji firmy audytorskiej w zakresie badania, jest spójny z wymaganiami MSKJ 1 w odniesieniu do zleceń badań. Zarówno przepis ustawy, jak i MSKJ 1 zobowiązują firmę audytorską do ustanowienia polityk i procedur:

  • przeprowadzania badań (MSKJ 1 § 32 lit. a),
  • przeprowadzania szkoleń pracowników (MSKJ 1 § 29),
  • nadzorowania i oceniania działań pracowników (MSKJ 1 § 32 lit. b–c) oraz tworzenia akt badań (MSKJ 1 § 45).

Artykuł 64 ust. 1 pkt 3 ustawy8, dotyczący organizacji firmy audytorskiej w zakresie badania, jest spójny z wymaganiami MSKJ 1 w odniesieniu do zleceń badań. Zarówno przepis ustawy, jak i MSKJ 1 zobowiązują firmę audytorską do ustanowienia rozwiązań (polityki i procedury):

  • zapobiegających zagrożeniom dla niezależności firmy audytorskiej i biegłych rewidentów działających w jej imieniu, a także rozwiązań wykrywających te zagrożenia, eliminujących je lub zarządzających nimi, przed przyjęciem nowego lub kontynowaniem dotychczasowego zlecenia badania (MSKJ 1 §§ 21–25);
  • dotyczących dokumentowania i postępowania w przypadku pojawienia się takich incydentów, które mogą mieć poważne skutki dla rzetelności czynności podejmowanych przez firmę audytorską w zakresie badania (MSKJ 1 §§ 23, 28, 43–44, 55–56).

Artykuł 64 ust. 1 pkt 4 ustawy9, dotyczący organizacji firmy audytorskiej w zakresie badania, jest spójny z wymaganiami MSKJ 1 w odniesieniu do zleceń badań. Zarówno przepis ustawy, jak i MSKJ 1 zobowiązują firmę audytorską do ustanowienia polityk, procedur:

  • w zakresie kontroli i zabezpieczeń systemów przetwarzania danych (MSKJ 1 § 46),
  • zapewniających przestrzeganie decyzji i procedur na wszystkich poziomach organizacyjnych firmy audytorskiej.

Artykuł 64 ust. 1 pkt 6 ustawy10, dotyczący organizacji firmy audytorskiej w zakresie badania, jest spójny z wymaganiami MSKJ 1 w odniesieniu do zleceń badań, ponieważ wymogi art. 64 ust. 1 pkt 6 ustawy mieszczą się w postanowieniach MSKJ 1. Zarówno przepis ustawy, jak i MSKJ 1 zobowiązują firmę audytorską do przyjęcia odpowiedniej polityki procedur:

  • zapewniających przestrzeganie obowiązujących zasad dotyczących rotacji kluczowego biegłego rewidenta oraz najwyższego rangą personelu (MSKJ 1 § 25, zasady rotacji określone w Kodeksie etyki IFAC/IESBA11),
  • określających tryb rozwiązywania sporów między kluczowym biegłym rewidentem oraz kontrolerem jakości wykonania badania (MSKJ 1 § 43).

Dostęp możliwy dla zalogowanych użytkowników serwisu. Jeśli posiadasz aktywną prenumeratę przejdź do LOGOWANIA. Jeśli nie jesteś jeszcze naszym Czytelnikiem wybierz najkorzystniejszy WARIANT PRENUMERATY.

Zaloguj Zamów prenumeratę

    Źródło: Biuletyn Głownego Księgowego nr 12/2017

Drukuj

Zobacz również

Archiwum

Polecamy