Wpisując w popularnej wyszukiwarce internetowej hasło „alokacja kosztów”, możemy mieć 90-procentową pewność, że artykuł zacznie się od słów opisujących alokację kosztów jako proces identyfikowania i przypisywania kosztów usług niezbędnych do prowadzenia działalności gospodarczej lub innego rodzaju podmiotu. W przeciwieństwie do oceny kosztów – alokacja jest mniej związana z faktyczną kwotą kosztu, a bardziej dotyczy alokacji lub przypisania kosztu do właściwej jednostki w organizacji. Z tej perspektywy alokację kosztów można postrzegać jako narzędzie, które pomaga efektywniej śledzić wszystkie koszty związane z bieżącą operacją, ponieważ każdy koszt jest powiązany z konkretnymi działami lub grupami działów w organizacji. Taka analiza z kolei prowadzi do możliwości weryfikacji procesu i dostarczenia wartości dodanej w zarządzaniu naszym przedsiębiorstwem. Żeby jednak tak się stało, całość musi być spójna, a system alokacji kosztów tak zaplanowany, by był zbieżny z celami organizacji.

Jak zaprojektować system alokacji kosztów, który będzie dostarczał wartość dodaną do systemu informacji zarządczej?

Typy kosztów

Podstawową zasadą przy projektowaniu systemu alokacji kosztów jest, by koszty były alokowane we właściwy sposób, gdyż tylko wtedy organizacja jest w stanie prześledzić konkretne obiekty kosztów, które przynoszą zyski lub straty. Jeśli koszty są alokowane do niewłaściwych obiektów kosztów, organizacja może przypisywać zasoby do obiektów kosztów, które nie przynoszą oczekiwanych zysków. Istnieje kilka rodzajów kosztów, które organizacja musi zdefiniować przed przypisaniem kosztów do określonych obiektów kosztów. Obejmują one:

1. Koszty bezpośrednie

Koszty, które można przypisać do konkretnego produktu lub usługi i nie muszą być przypisane do konkretnego przedmiotu kosztów. Dzieje się tak dlatego, że organizacja wie, jakie wydatki trafiają do poszczególnych działów, które generują zyski, oraz jakie koszty są ponoszone przy wytwarzaniu określonych produktów lub usług. Przykładami kosztów bezpośrednich mogą być towary handlowe, koszty obcych usług, materiały wykorzystywane do produkcji, wynagrodzenie bezpośrednie pracowników produkcyjnych, bez których organizacja nie byłaby w stanie wprowadzić na rynek danego towaru. Na tej liście mogą się znaleźć także wszelkiego rodzaju usługi podwykonawców, nawet działalności niezwiązanych z branżą, koszt materiałów pomocniczych niezbędnych przy produkcji, a nawet maszyn lub urządzeń, z których korzystamy na co dzień.

2. Koszty pośrednie

Koszty, które nie są bezpośrednio związane z konkretnym obiektem kosztów, takim jak funkcja, produkt lub dział. Są one potrzebne do zapewnienia właściwego funkcjonowania organizacji. Koszty są najpierw identyfikowane, łączone, a następnie alokowane do określonych obiektów kosztów w organizacji. Koszt pośredni to według przyjętej praktyki taki, który dotyczy wydatków związanych z prowadzonym przedsiębiorstwem, ale nie ma bezpośredniego wpływu na uzyskiwanie przez niego przychodu. Na tej płaszczyźnie możemy więc wymienić m.in.: leasing samochodowy, czynsz za biuro oraz opłaty za media, wszelkiego rodzaju najmy, dzierżawy, wynagrodzenia, obsługę biura rachunkowego, koszty szkoleń, ubezpieczeń, wyposażenia siedziby firmy, reklamy oraz promocji, paliwa, branżowych czasopism itp. Widzimy więc, że są to wydatki, jakie jako przedsiębiorcy i tak musimy ponieść, ale bardzo często bez nich również bylibyśmy w stanie prowadzić przedsiębiorstwo. Wielu ekspertów traktuje koszt pośredni jako swego rodzaju udogodnienie, a nie warunek konieczny przy zajmowaniu się tzw. core biznesem.

Koszty pośrednie można podzielić na koszty stałe i zmienne. Pierwsze to koszty stałe dla konkretnego produktu lub działu. Przykładem jest tutaj wynagrodzenie opiekuna projektu przypisanego do konkretnego działu. Drugą kategorią kosztów pośrednich są koszty zmienne, które zmieniają się wraz z poziomem produkcji i rosną lub maleją wraz ze zmianami poziomu produkcji.

Różnica między kosztami bezpośrednimi a pośrednimi polega na ich charakterze oraz na tym, czy wywierają bezpośredni wpływ na powstanie przychodu. Jeśli natomiast chodzi o części wspólne, jedną z kluczowych jest to, że niezależnie od tego, do jakiego konkretnie rodzaju przyporządkujemy dany koszt, będzie on mógł zostać wykorzystany przy optymalizacji podatkowej. Dla samego przedsiębiorcy i jego portfela nie ma więc różnicy, czy koszt jest pośredni czy bezpośredni.

3. Koszty ogólne

To koszty pośrednie, które nie są częścią kosztów produkcji. Nie są też związane z kosztami pracy lub materiałów, które są ponoszone przy produkcji towarów lub usług. Wspomagają procesy produkcji lub sprzedaży towarów albo usług. Obciążają rachunek wydatków i muszą być stale płacone bez względu na to, czy organizacja sprzedaje towary, czy nie.

Niektóre typowe przykłady kosztów ogólnych to wydatki na wynajem, media, ubezpieczenie, opłaty pocztowe i drukowanie, wydatki administracyjne i prawne oraz koszty badań i rozwoju, o których wspomniano już w punkcie 2.

Pozostałe 66% artykułu dostępne jest dla zalogowanych użytkowników serwisu.

Jeśli posiadasz aktywną prenumeratę przejdź do LOGOWANIA. Jeśli nie jesteś jeszcze naszym Czytelnikiem wybierz najkorzystniejszy WARIANT PRENUMERATY.

Zaloguj Zamów prenumeratę Kup dostęp do artykułu

Możesz zobaczyć ten artykuł, jak i wiele innych w naszym portalu Controlling 24. Wystarczy, że klikniesz tutaj.

Ulubione Drukuj

Zobacz również

Windykacja na koszt dłużnika

Windykacja na koszt dłużnika

Prowadzenie działalności gospodarczej niesie ze sobą ryzyko napotkania kontrahenta, który nie ureguluje wymagalnych zobowiązań. Powody takich sytuacji są różne. Jednak niezależnie od przyczyny, często jedynym wyjściem okazuje się wszczęcie sprawy sądowej. Warto wiedzieć, że kosztami takiego postępowania można obciążyć dłużnika. Jak to zrobić?

Czytaj więcej
Tekst otwarty nr 7-8/2022

Jak prawidłowo ustalić poziom kapitału obrotowego?

Jak prawidłowo ustalić poziom kapitału obrotowego?

Dla każdego przedsiębiorstwa funkcjonującego na rynku najważniejszym celem w horyzoncie krótkoterminowym staje się utrzymanie płynności płatniczej. Zdolność do terminowego regulowania bieżących zobowiązań w dużym stopniu jest zdeterminowana wielkością i strukturą kapitału obrotowego. W tym artykule powiemy, jak prawidłowo ustalić zapotrzebowanie na kapitał obrotowy oraz poruszymy zagadnienia związane z regulowaniem cyklu konwersji gotówki.

Czytaj więcej

Polecamy

Przejdź do

Partnerzy

Reklama

Polityka cookies

Dalsze aktywne korzystanie z Serwisu (przeglądanie treści, zamknięcie komunikatu, kliknięcie w odnośniki na stronie) bez zmian ustawień prywatności, wyrażasz zgodę na przetwarzanie danych osobowych przez EXPLANATOR oraz partnerów w celu realizacji usług, zgodnie z Polityką prywatności. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.

Usługa Cel użycia Włączone
Pliki cookies niezbędne do funkcjonowania strony Nie możesz wyłączyć tych plików cookies, ponieważ są one niezbędne by strona działała prawidłowo. W ramach tych plików cookies zapisywane są również zdefiniowane przez Ciebie ustawienia cookies. TAK
Pliki cookies analityczne Pliki cookies umożliwiające zbieranie informacji o sposobie korzystania przez użytkownika ze strony internetowej w celu optymalizacji jej funkcjonowania, oraz dostosowania do oczekiwań użytkownika. Informacje zebrane przez te pliki nie identyfikują żadnego konkretnego użytkownika.
Pliki cookies marketingowe Pliki cookies umożliwiające wyświetlanie użytkownikowi treści marketingowych dostosowanych do jego preferencji, oraz kierowanie do niego powiadomień o ofertach marketingowych odpowiadających jego zainteresowaniom, obejmujących informacje dotyczące produktów i usług administratora strony i podmiotów trzecich. Jeśli zdecydujesz się usunąć lub wyłączyć te pliki cookie, reklamy nadal będą wyświetlane, ale mogą one nie być odpowiednie dla Ciebie.