Finansowy wykrywacz kłamstw

Tekst otwarty nr 2/2008

Czy można ukryć manipulacje informacjami księgowymi? Nowe narzędzie stworzone z myślą o audytorach prezentuje M. Leone, specjalistka w zakresie finansów przedsiębiorstw.

www.cfo.com

Nagłaśniane w ostatnich latach przypadki działań spółek giełdowych na niekorzyść akcjonariuszy podały w wątpliwość także rzetelność pracy rewidentów. W najbliższym czasie szykuje się jednak ofensywa firm audytorskich przeciwko nieuczciwym spółkom, czego zwiastunem jest wspólny raport Wielkiej Czwórki zawierający formułę obliczania tzw. „miernika oszustw”.

Opracowany model matematyczny identyfikuje nietypowe kształtowanie się: miar finansowych - zwłaszcza wielkości rozliczeń międzyokresowych, dynamiki przychodów ze sprzedaży i marż oraz wskaźników giełdowych - mierników niefinansowych - w szczególności poziomu zaległych zamówień - a także operacji pozabilansowych. Im więcej parametrów modelu odbiega od postulowanych poziomów, tym wyższe jest prawdopodobieństwo fałszowania przez spółkę sytuacji finansowej.

Rozwiązanie przetestowane na sprawozdaniach dostarczanych Amerykańskiej Komisji Papierów Wartościowych i Giełd (SEC) wskazało, iż w latach 1982-2005 aż 680 przedsiębiorstw dopuściło się manipulacji w raportach kwartalnych lub rocznych. Najczęściej - bo aż w 55% procentach - zawyżano przychody ze sprzedaży przez fikcyjne transakcje z podmiotami powiązanymi lub przekazywanie niezamówionych dostaw z „opcją zwrotu”; co czwarty przypadek dotyczył fałszowania wartości zapasów i sprzedanych produktów, a w 10% sterowano „ręcznie” rezerwami na należności. Głównymi winowajcami były przedsiębiorstwa branży informatycznej oraz działające w obszarach handlu detalicznego, telekomunikacji i technologii medycznych - a zatem spółki o najwyższych stopach zwrotu dla inwestorów.

Czy to oznacza koniec finansowych hochsztaplerów? Zapewne nie. Jednak będą musieli się oni wykazać znacznie większą kreatywnością niż dotychczas.

Zobacz również

Jak zbudować 13‑tygodniową prognozę cash flow – praktyczny przewodnik dla CFO i Finance Business Partnera

Jak zbudować 13-tygodniową prognozę cash flow – praktyczny przewodnik dla CFO i Finance Business Partnera

W warunkach rosnącej zmienności rynkowej zarządzanie płynnością przestaje być domeną wyłącznie działu finansowego, a staje się kluczową kompetencją całej organizacji. Jednym z najbardziej skutecznych narzędzi wspierających krótkoterminowe zarządzanie gotówką jest 13-tygodniowa prognoza cash flow. To podejście, szeroko stosowane zarówno przez firmy w restrukturyzacji, jak i dynamicznie rosnące organizacje, pozwala nie tylko przetrwać trudne okresy, ale również aktywnie zarządzać kapitałem obrotowym. Narzędzie to zyskało na znaczeniu szczególnie w trakcie pandemii COVID-19, kiedy to przerwane łańcuchy dostaw miały wpływ przede wszystkim na płynność. Według danych z 2025 r. ok. 84% firm zgłaszało trudności z płynnością finansową. Natomiast zatory płatnicze, które mają wpływ na płynność, są jednym z głównych czynników upadłości przedsiębiorstw. Problem jest szczególnie istotny w sektorze MŚP, gdzie rodzimy kapitał nie ma tak silnego wsparcia ze strony udziałowców zagranicznych. W niniejszym artykule przedstawiam praktyczny sposób budowy prognozy – oparty na doświadczeniach biznesowych oraz podejściu promowanym przez najlepsze praktyki zarządcze.

Czytaj więcej
Tekst otwarty nr 09/2026

Rolling forecast w praktyce – jak zmienia sposób myślenia o finansach?

Rolling forecast w praktyce – jak zmienia sposób myślenia o finansach?

Są takie momenty w pracy finansisty, kiedy zaczyna się zastanawiać, czy to, co robi, faktycznie pomaga biznesowi. Jednym z takich momentów jest coroczne budżetowanie. Godziny spędzone nad arkuszami, dziesiątki iteracji, negocjacje między działami – a potem przychodzi styczeń i już wiemy, że rzeczywistość zaczyna iść w zupełnie inną stronę. Zaczynamy się wtedy zastanawiać, po co to wszystko...

Czytaj więcej

Polecamy

Przejdź do

Partnerzy

Reklama

Polityka cookies

Dalsze aktywne korzystanie z Serwisu (przeglądanie treści, zamknięcie komunikatu, kliknięcie w odnośniki na stronie) bez zmian ustawień prywatności, wyrażasz zgodę na przetwarzanie danych osobowych przez EXPLANATOR oraz partnerów w celu realizacji usług, zgodnie z Polityką prywatności. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.

Usługa Cel użycia Włączone
Pliki cookies niezbędne do funkcjonowania strony Nie możesz wyłączyć tych plików cookies, ponieważ są one niezbędne by strona działała prawidłowo. W ramach tych plików cookies zapisywane są również zdefiniowane przez Ciebie ustawienia cookies. TAK
Pliki cookies analityczne Pliki cookies umożliwiające zbieranie informacji o sposobie korzystania przez użytkownika ze strony internetowej w celu optymalizacji jej funkcjonowania, oraz dostosowania do oczekiwań użytkownika. Informacje zebrane przez te pliki nie identyfikują żadnego konkretnego użytkownika.
Pliki cookies marketingowe Pliki cookies umożliwiające wyświetlanie użytkownikowi treści marketingowych dostosowanych do jego preferencji, oraz kierowanie do niego powiadomień o ofertach marketingowych odpowiadających jego zainteresowaniom, obejmujących informacje dotyczące produktów i usług administratora strony i podmiotów trzecich. Jeśli zdecydujesz się usunąć lub wyłączyć te pliki cookie, reklamy nadal będą wyświetlane, ale mogą one nie być odpowiednie dla Ciebie.