Podatek wyrównawczy stanowiący dochód budżetu państwa może dotyczyć jednostek składowych grup międzynarodowych (globalny podatek wyrównawczy) lub jednostek składowych grup krajowych (krajowy podatek wyrównawczy), a także niedostatecznie opodatkowanych zysków (podatek wyrównawczy od niedostatecznie opodatkowanych zysków). Zasady opodatkowania tym podatkiem reguluje ustawa o opodatkowaniu wyrównawczym jednostek składowych grup międzynarodowych i krajowych.

Wspomniany akt prawny stosuje się do jednostek składowych grupy międzynarodowej (tj. grupy, w której co najmniej jedna jednostka lub stały zakład nie są zlokalizowane w jurysdykcji, w której jest zlokalizowana jednostka dominująca najwyższego szczebla) lub grupy krajowej (tj. grupy, w której wszystkie jednostki składowe są zlokalizowane na terytorium Polski), jeżeli za co najmniej 2 z 4 lat podatkowych bezpośrednio poprzedzających rok podatkowy osiągnęły minimalny przychód grupowy (tj. roczny przychód grupy międzynarodowej lub grupy krajowej wykazany w skonsolidowanym sprawozdaniu grupy, wynoszący co najmniej 750 mln euro). Minimalny przychód grupowy ustalany jest:
- z uwzględnieniem przychodów jednostek wyłączonych,
- z uwzględnieniem korekt dokonanych w celu uniknięcia istotnej różnicy rachunkowej; w przypadku gdy skonsolidowane sprawozdanie grupy zostało sporządzone na podstawie zatwierdzonego standardu rachunkowości innego niż akceptowalny standard rachunkowości;
- na podstawie rocznego skonsolidowanego przychodu wynikającego z hipotetycznego sprawozdania finansowego (tj. sprawozdania finansowego, które zostałoby sporządzone przez jednostkę dominującą najwyższego szczebla, gdyby ta jednostka była obowiązana do sporządzenia takiego sprawozdania zgodnie z akceptowalnym lub zatwierdzonym standardem rachunkowości, z uwzględnieniem korekty w celu uniknięcia istotnej różnicy rachunkowej).
Globalny podatek wyrównawczy
Podatnikiem globalnego podatku wyrównawczego jest zlokalizowana w Polsce jednostka dominująca najwyższego szczebla grupy międzynarodowej, jednostka dominująca niższego szczebla, w której udział konsolidujący posiada, bezpośrednio lub pośrednio, jednostka dominująca najwyższego szczebla będąca jednostką wyłączoną lub jednostką składową niepodlegającą kwalifikowanej zasadzie włączenia dochodu do opodatkowania w jurysdykcji, w której jest zlokalizowana, a także jednostka dominująca w częściowym posiadaniu, w której jednostka dominująca najwyższego szczebla posiada, bezpośrednio lub pośrednio, udział konsolidujący. W przypadku, gdy co najmniej dwie jednostki dominujące, wchodzące w skład tej samej grupy spełniają warunki uznania za podatnika globalnego podatku wyrównawczego, podatnikami globalnego podatku wyrównawczego są wszystkie te jednostki.
Podatnik ustala, czy jednostki składowe, w których posiada, bezpośrednio lub pośrednio, udziały własnościowe, stanowią nisko opodatkowane jednostki składowe (tj. jednostkę składową zlokalizowaną w jurysdykcji o niskim poziomie opodatkowania, bezpaństwową jednostkę składową, która osiągnęła kwalifikowany dochód za rok podatkowy i jej efektywna stawka podatkowa jest niższa od minimalnej stawki podatkowej, a także jednostkę składową, której w danym roku podatkowym przydzielono dodatkowy podatek wyrównawczy). Jurysdykcją o niskim poziomie opodatkowania jest jurysdykcja, w której grupa osiągnęła za rok podatkowy jurysdykcyjny kwalifikowany dochód netto oraz efektywna stawka podatkowa obliczona dla tej grupy jest niższa od minimalnej stawki podatkowej. Efektywną stawkę podatkową stanowi stawka procentowa obliczona jako iloraz sumy skorygowanych podatków kwalifikowanych jednostek składowych zlokalizowanych w danej jurysdykcji oraz jurysdykcyjny kwalifikowany dochód netto. Jurysdykcyjny kwalifikowany dochód (stratę) netto stanowi różnica między kwalifikowanym dochodem wszystkich jednostek składowych zlokalizowanych w danej jurysdykcji a kwalifikowaną stratą wszystkich jednostek składowych zlokalizowanych w danej jurysdykcji. W celu ustalenia, czy jednostka jest nisko opodatkowaną jednostką składową, podatnik oblicza za rok podatkowy dla każdej jednostki składowej, w której bezpośrednio lub pośrednio posiada udział własnościowy kwalifikowany dochód (stratę) i skorygowane podatki kwalifikowane oraz jurysdykcji, w której jest zlokalizowana co najmniej jedna jednostka składowa – jurysdykcyjny kwalifikowany dochód (stratę) netto i efektywną stawkę podatkową.
Podatnik oblicza globalny podatek wyrównawczy z tytułu udziałów własnościowych, które posiada, bezpośrednio lub pośrednio, w nisko opodatkowanych jednostkach składowych. W celu kalkulacji globalnego podatku wyrównawczego podatnik jest zobowiązany obliczyć za rok podatkowy jurysdykcyjny globalny podatek wyrównawczy, jurysdykcyjny globalny podatek wyrównawczy przypadający na nisko opodatkowaną jednostkę składową (jednostkowy globalny podatek wyrównawczy) oraz jednostkowy globalny podatek wyrównawczy przypadający na podatnika (udziałowy globalny podatek wyrównawczy). Globalny podatek wyrównawczy stanowi sumę kwot udziałowych globalnych podatków wyrównawczych. Kwalifikowany dochód nisko opodatkowanej jednostki składowej, który można przypisać udziałom własnościowym posiadanym przez innych właścicieli niż jednostka dominująca, jest kwotą, którą można by przypisać takim właścicielom przy założeniu, że:
- zysk netto nisko opodatkowanej jednostki składowej byłby równy kwalifikowanemu dochodowi takiej jednostki,
- jednostka dominująca sporządziłaby hipotetyczne sprawozdanie finansowe zgodnie z akceptowalnym standardem rachunkowości,
- jednostka dominująca posiadałaby udział konsolidujący w nisko opodatkowanej jednostce składowej w taki sposób, że wszystkie przychody i koszty nisko opodatkowanej jednostki składowej podlegałyby, w hipotetycznym sprawozdaniu finansowym, konsolidacji pełnej z przychodami i kosztami tej jednostki dominującej,
- cały kwalifikowany dochód nisko opodatkowanej jednostki składowej zostałby przypisany do transakcji z osobami, które nie są jednostkami składowymi grupy międzynarodowej,
- wszystkie udziały własnościowe, które nie są, bezpośrednio ani pośrednio, w posiadaniu jednostki dominującej, należałyby do właścicieli innych niż jednostki składowe grupy międzynarodowej.
Pozostałe 63% artykułu dostępne jest dla zalogowanych użytkowników serwisu.
Jeśli posiadasz aktywną prenumeratę przejdź do LOGOWANIA. Jeśli nie jesteś jeszcze naszym Czytelnikiem wybierz najkorzystniejszy WARIANT PRENUMERATY.
Zaloguj Zamów prenumeratę Kup dostęp do artykułuMożesz zobaczyć ten artykuł, jak i wiele innych w naszym portalu Controlling 24. Wystarczy, że klikniesz tutaj.
